| واکاوی سطوح شناختی کتاب زیستشناسی پایه دهم بر اساس طبقهبندی شناختی بلوم |
| کد مقاله : 1022-6THBIOEC (R3) |
| نویسندگان |
|
الهام قاسملو * گروه آموزش زیستشناسی، دانشگاه فرهنگیان، تهران، ایران |
| چکیده مقاله |
| پیشینه و هدف:کتابهای درسی بهعنوان مهمترین منبع یادگیری رسمی، نقش تعیینکنندهای در شکلگیری دانش، نگرش و مهارتهای شناختی دانشآموزان دارند. پژوهش حاضر با هدف تحلیل محتوای کتاب زیستشناسی پایه دهم بر اساس طبقهبندی شناختی بلوم انجام شد. روش ها:این پژوهش از نوع توصیفی ـ تحلیلی و با استفاده از روش تحلیل محتوا انجام شد. جامعه پژوهش شامل تمامی بخشهای کتاب زیستشناسی پایه دهم بود و به دلیل محدود بودن جامعه، کل کتاب مورد بررسی قرار گرفت. واحدهای تحلیل شامل متنهای آموزشی، فعالیتها، پرسشها، تصاویر و نمودارهای آموزشی بودند که با استفاده از چکلیست تحلیل محتوای مبتنی بر طبقهبندی بازنگریشده بلوم کدگذاری شدند. دادهها با استفاده از فراوانی و درصد تحلیل شدند. یافته ها: یافتهها نشان داد که بیشترین سهم محتوای کتاب به سطوح «بهخاطرسپردن» (45 درصد) و «فهمیدن» (33 درصد) اختصاص دارد و در مجموع حدود 78 درصد محتوای کتاب در این دو سطح قرار گرفته است. سهم سطوح «بهکاربستن»، «تحلیل کردن»، «آفریدن» و «ارزشیابی کردن» بهترتیب 13، 6، 2 و 1 درصد بود. همچنین الگوی مشابهی در متن، فعالیتها و تصاویر آموزشی مشاهده شد و سطوح شناختی بالاتر سهم محدودی داشتند. بحث و نتیجه گیری: بر این اساس، میتوان نتیجه گرفت که کتاب زیستشناسی پایه دهم بیش از آنکه بر پرورش تفکر تحلیلی، ارزشیابانه و خلاق تأکید داشته باشد، بر انتقال دانش و درک اولیه مفاهیم متمرکز است. بنابراین بازنگری در طراحی محتوا، فعالیتها و پرسشهای کتاب با هدف تقویت مهارتهای شناختی سطح بالا ضروری به نظر میرسد. |
| کلیدواژه ها |
| آموزش زیستشناسی، تحلیل محتوا، طبقهبندی بلوم، کتاب زیست شناسی؛ مهارت های شناخت |
| وضعیت: پذیرفته شده برای ارسال فایل های ارائه پوستر |
