الگوی تلفیقی آزمایشگاه مجازی و کیت‌های خانگی کم‌هزینه برای آموزش علوم در شرایط بحران

کد مقاله : 1067-6THBIOEC (R1)

نویسندگان

سیده زهرا افشونی *، ملیکا رشیدی دانشگاه فرهنگیان

چکیده مقاله

آموزش علوم تجربی و زیست‌شناسی، به‌دلیل وابستگی به مشاهده، آزمایش، دست‌ورزی، ثبت داده و استدلال علمی، در شرایط بحران و آموزش غیرحضوری با محدودیت مواجه می‌شود. هدف پژوهش حاضر، طراحی و اعتبارسنجی الگوی پداگوژیکی تلفیق آزمایشگاه مجازی و کیت‌های خانگی کم‌هزینه برای تداوم آموزش عملی زیست‌شناسی و علوم تجربی در شرایط بحران بود. پژوهش کاربردی و از حیث شیوه اجرا، طراحی و توسعه‌ای با رویکرد آمیخته اکتشافی متوالی بود. نخست، مؤلفه‌های الگو از طریق بررسی منابع علمی و اسناد مرتبط شناسایی شد. سپس الگوی اولیه با حضور 18 متخصص آموزش علوم، زیست‌شناسی، فناوری آموزشی، طراحی آموزشی و برنامه‌ریزی درسی، به‌شیوه هدفمند اعتبارسنجی شد. پرسشنامه محقق‌ساخته 48 گویه‌ای با مقیاس پنج‌درجه‌ای بود. روایی محتوایی ابزار با نسبت روایی محتوا و شاخص روایی محتوا با ضریب کندال تحلیل شد. یافته‌ها نشان داد الگوی اولیه شامل 42 مؤلفه در قالب 10 مؤلفه اصلی و 31 زیرمؤلفه بود. پس از سه دور دلفی، شاخص‌های نهایی به 41 مورد رسید. مقدار نسبت روایی محتوا 0/85، شاخص روایی محتوا 0/93، میانگین ارزیابی خبرگان63/4 از 5 و ضریب کندال 0/78 در سطح معناداری کمتر از 0/001 به‌دست آمد. توافق خبرگان از 1/81 درصد به 2/92 درصد و سپس 95 درصد افزایش یافت. الگوی نهایی در قالب چرخه‌ای 12 مرحله‌ای، از طرح مسئله تا ارزشیابی و بازخورد، تدوین شد. بر این اساس، الگوی پیشنهادی دارای اعتبار محتوایی و توافق تخصصی مطلوب است و می‌تواند چارچوبی برای آموزش عملی علوم و زیست‌شناسی در شرایط بحران و آموزش غیرحضوری باشد.

کلیدواژه ها

آزمایشگاه، شبیه‌سازی، زیست‌شناسی، آموزش، تاب‌آوری.

وضعیت: پذیرفته شده برای ارسال فایل های ارائه پوستر