| چالشها و راهکارهای آموزش مفاهیم ژنتیکی با تاکید بر یادگیری عمیق و فرایندمحور |
| کد مقاله : 1124-6THBIOEC (R1) |
| نویسندگان |
|
زهرا قاسمی درچه *1، هلن صانعی2، زینب فاتحی2 1- 2دانشگاه فرهنگیان |
| چکیده مقاله |
| مفاهیم ژنتیک به دلیل ماهیت انتزاعی و پیچیدگی فرایندهای زیستی، از جمله مباحث دشوار زیستشناسی برای یادگیرندگان به شمار میروند. پژوهش حاضر با هدف ریشهیابی عوامل این دشواری و ارائه راهکارهایی برای نهادینهسازی یادگیری عمیق و فرایندنگر در آموزش جهش و تنوع ژنتیکی انجام شده است. پژوهش از نوع مطالعه مروری تحلیلی ـ توصیفی است که با جستوجوی منابع علمی، ۱۶ منبع منتخب شامل ۱۳ منبع خارجی و ۳ منبع داخلی را از پایگاههای علمی داخلی و خارجی، در بازه زمانی ۲۰۱۰ تا ۲۰۲۶ بررسی کرده است. یافتههای مطالعات منتخب با تمرکز بر چالشهای آموزش و یادگیری مفاهیم ژنتیکی تحلیل و مقایسه شدند. یافتهها نشان داد که آموزش سنتی و نکتهمحور، با تأکید بر حفظ مطالب و ارائه سطحی مفاهیم، میتواند مانع درک یادگیرندگان از چیستی و روند شکلگیری پدیدههایی مانند جهش شود. حفظیات و انتقال سطحی مطالب در چنین رویکردی، فراگیران را از درک سازوکارها و توالی رویدادها دور کرده و توانایی استدلال و کاربرد دانش در موقعیتهای جدید را کاهش میدهد. در مقابل، بهکارگیری روشهای تعاملی و مفهومی، مانند مدلسازی مفاهیم، ایجاد تعارض شناختی، پرسشگری و ارزشیابی مفهومی، با ایجاد پیوستگی میان سطوح سازمانیافتگی زیستی و تأکید بر فرایندها به جای اجزای پراکنده، میتواند به تعمیق فهم و اصلاح باورهای نادرست کمک کند. بر این اساس، نتایج پژوهش بر ضرورت تغییر در الگوی تدریس ژنتیک و حرکت به سوی رویکردی یکپارچه، مسئلهمحور و فرایندنگر مبتنی بر بازخورد تأکید دارد تا فراگیران، به جای اتکا به الگوها، به درکی منسجم، پایدار و کاربردی از مفاهیم ژنتیکی دست یابند. |
| کلیدواژه ها |
| آموزش ژنتیک، جهش، تنوع ژنتیکی، یادگیری عمیق، یادگیری مفهومی. |
| وضعیت: پذیرفته شده برای ارسال فایل های ارائه پوستر |
